داستان های دده قورقود که نه تنها در آذربایجان بلکه در بین تمام کشورهای ترک زبان به عنوان یکی از آثار زیبا و جاودان زبان ترکی شناخته شده است ، در شمار آثار فولکلوریک بی همتایی است که قرن ها پیش به وجود آمده و بعدها به کتابت در آمده و به عصر ما رسیده است. این داستان ها با شیوه ای بدیع صحنه ها و پرده هایی از دورنمای زندگی حماسه آمیز و ماجراهای پرشور گروه هایی از چادر نشینان را که در دورانی از تاریخ به سرزمین امروزی آذربایجان آمده اند و به مرور به پهنه تاریخ پر حادثه این دیار پیوسته اند را بازگو می کنند. در واقع این اثر حماسی – تاریخی داستان هایی از زندگی حماسه آمیز مردان و زنان قبیله اوغوز را به تصویر می کشد که به حالت نیمه عشیرتی به اتکای روال حشم داری در پناه چادر زندگی می کردند و به اقتضای شرایط دورانی که به آن تعلق دارند، جنگاوری و مردانگی از هر افتخاری برتر می شمارند.اوغوزها از قدیمی ترین اقوام ترک زبان به حساب می آیند که منسوب به اوغوز می باشند. زندگی و شخصیت اوغوز در طول تاریخ در هاله ای از ابهام فرورفته و با اساطیر و افسانه ها در هم آمیخته شده است. اکثریت قبیله ی اوغوز تا اوایل قرن 11 میلادی کوچ نشین بوده اند که در دیوان الغات ترک کاشغری نام 24 قبیله تشکیل دهنده آن ذکر شده اند. از قرن دهم میلادی اوغوزهای منطقه سیحون دسته دسته به جاهای مختلف مهاجرت کرده اند که گروهی از آنان نیز به مناطق آذربایجان کنونی آمدند. رواج اسلام در بین اوغوزها از سال 960 میلادی آغاز گردید اما در قرن 11 در بین آنان به صورت دین رایج درآمد.

http://www.miyanali.com/ga3dak/17